Ngành công nghiệp sản xuất và gia công da giày tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, thu hút lượng lớn lao động và đóng góp tích cực vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, song song với lợi ích kinh tế, áp lực xử lý môi trường tại các nhà máy là vô cùng lớn. Với quy mô sản xuất tầm trung tương đương lượng xả thải khoảng 1000m3/tháng (tương đương 35 – 40 m3/ngày đêm), doanh nghiệp cần một giải pháp xử lý nước thải vận hành ổn định, tối ưu diện tích và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật.
Hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày ứng dụng công nghệ Hóa lý kết hợp Sinh học màng/Bùn hoạt tính là lựa chọn tối ưu, giúp kiểm soát triệt để các chất ô nhiễm đặc thù, đảm bảo nguồn nước đầu ra luôn đạt chuẩn QCVN 40:2011/BTNMT.
Đặc thù và thành phần ô nhiễm trong nước thải nhà máy sản xuất giày
Khác với các ngành công nghiệp nặng, nguồn xả thải của nhà máy da giày có sự giao thoa phức tạp giữa hai dòng thải riêng biệt. Nước thải mang cả tính chất ô nhiễm sinh học nồng độ cao và ô nhiễm hóa chất hữu cơ khó phân hủy.
- Nước thải sinh hoạt từ lượng lớn công nhân viên: Đặc thù ngành gia công giày dép đòi hỏi số lượng nhân công rất lớn. Lượng nước thải sinh hoạt phát sinh từ khu vực nhà ăn, bếp công nghiệp, khu vệ sinh cá nhân chiếm tỷ trọng đáng kể. Dòng thải này chứa hàm lượng lớn chất hữu cơ dễ phân hủy sinh học (BOD5, COD), các chất dinh dưỡng như Nitơ (Amoni), Photpho và mật độ vi khuẩn gây bệnh (Coliforms, E.coli) vượt ngưỡng an toàn nhiều lần.
- Chất kết dính, dung môi hữu cơ và mực in từ khu vực sản xuất: Đây là nguồn ô nhiễm nguy hại và khó xử lý nhất trong ngành giày. Quá trình quét keo dán đế, vệ sinh máy móc, tẩy rửa bề mặt da hoặc cao su thường xuyên sử dụng các dung môi mạnh như Acetone, Toluen, Ethyl Acetate. Cùng với đó là lượng mực in logo, hóa chất tạo màu. Khi rò rỉ hoặc rửa trôi vào hệ thống xả thải, các hóa chất này làm tăng vọt chỉ số COD khó phân hủy, tạo màng váng dầu mỡ hóa học và gây ra độ màu đậm đặc cho nước thải.
- Cặn bụi cao su, da vụn và chất tẩy rửa: Tại các phân xưởng cắt dập, mài đế, đánh bóng, một lượng lớn bụi cao su, da vụn li ti được sinh ra. Khi công nhân vệ sinh sàn xưởng bằng xà phòng hoặc hóa chất công nghiệp, lớp bụi này hòa lẫn vào nước làm tăng nồng độ chất rắn lơ lửng (TSS) lên mức rất cao, đồng thời chất hoạt động bề mặt (Surfactants) sinh ra một lượng lớn bọt dai dẳng trên mặt nước, cản trở quá trình hòa tan oxy.
Chính vì vậy, đầu tư một hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày đạt chuẩn ngay từ giai đoạn đầu là khoản đầu tư chiến lược. Đây là ‘lá chắn’ giúp nhà máy sản xuất giày loại trừ triệt để rủi ro phát tán hóa chất độc hại, tránh bị đình chỉ hoạt động và đáp ứng các quy chuẩn pháp lý.
Sơ đồ công nghệ Hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày tối ưu kinh tế
Đối với mức công suất 35 – 40 m3/ngày đêm, hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày cần được thiết kế gọn gàng nhưng vẫn phải đảm bảo lộ trình xử lý hai bước: bóc tách hóa chất (Hóa lý) và phân hủy hữu cơ (Sinh học).
Giai đoạn 1: Sàng lọc rác và Tách váng dầu solvent
Đây là bước đầu tiên trong hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày. Toàn bộ nước xả thải được dẫn qua hệ thống song chắn rác thô và tinh để loại bỏ rác kích thước lớn như nilon, vải vụn, chỉ thừa, bao bì. Sau đó, dòng xả từ khu sản xuất bắt buộc đi qua Bể tách dầu mỡ 3 ngăn.
Tại đây, do chênh lệch tỷ trọng, các dung môi hữu cơ nhẹ, keo dán và dầu mỡ nổi lên bề mặt sẽ được gạt bỏ tự động vào thùng chứa chất thải nguy hại. Phần nước trong tiếp tục tự chảy sang Bể điều hòa để ổn định lưu lượng và nồng độ ô nhiễm.
Giai đoạn 2: Keo tụ – Tạo bông (Xử lý hóa lý)
Nước thải từ Bể điều hòa được bơm lên cụm phản ứng Hóa lý. Đây là chốt chặn quan trọng để khử độ màu mực in và các hóa chất kết dính.
Hệ thống tự động châm hóa chất để hiệu chỉnh pH về mức trung tính (6.5 – 7.5). Tiếp theo, hóa chất keo tụ PAC (Poly Aluminium Chloride) và trợ lắng Polymer Anion được châm vào theo định lượng chuẩn. Các phản ứng hóa học xảy ra giúp liên kết các hạt bụi cao su siêu mịn, cặn lơ lửng và hóa chất thành những bông bùn lớn, có trọng lượng nặng và lắng nhanh xuống đáy bể Lắng hóa lý.
Giai đoạn 3: Xử lý sinh học thiếu khí và hiếu khí (Anoxic – Aerobic)
Nước sau xử lý hóa lý (đã loại bỏ cơ bản hóa chất độc hại) được đưa vào cụm xử lý sinh học để “xử lý triệt để” lượng nước thải sinh hoạt của công nhân:
- Bể Anoxic (Thiếu khí): Ứng dụng hệ vi sinh vật thiếu khí để thực hiện quá trình phản Nitrat hóa, chuyển hóa các hợp chất Nitơ (Amoni) độc hại thành khí Nito thoát ra ngoài môi trường, giúp nước thải đạt tiêu chuẩn về hàm lượng N, P.
- Bể Aerobic (Hiếu khí): Máy thổi khí cung cấp nguồn Oxy liên tục (đảm bảo DO từ 2.0 – 4.0 mg/l) giúp hệ vi sinh vật hiếu khí phát triển mạnh mẽ. Chúng tiêu thụ trực tiếp các chất hữu cơ (BOD, COD) còn sót lại làm nguồn thức ăn để sinh trưởng, qua đó làm sạch hoàn toàn nguồn nước và khử mùi hôi đặc trưng.
Giai đoạn 4: Lắng sinh học, Khử trùng và Lọc tinh
Hỗn hợp nước và bùn vi sinh chảy sang Bể lắng sinh học. Bùn hoạt tính lắng xuống đáy (một phần được bơm tuần hoàn lại bể Aerobic, một phần xả bỏ). Phần nước trong trên bề mặt chảy tràn qua Bể khử trùng, hóa chất Chlorine hoặc Javel được châm tự động để tiêu diệt 100% vi khuẩn, mầm bệnh (Coliforms).
Cuối cùng, nước đi qua cột lọc áp lực đa tầng (Cát thạch anh, Than hoạt tính) để hấp thụ nốt lượng màu, mùi vết. Đảm bảo sau khi được xử lý bởi hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày, nước xả ra môi trường trong vắt.
Toàn Á – Đối tác tổng thầu xử lý nước thải ngành da giày uy tín
Xử lý nước xả thải pha trộn giữa sinh hoạt và công nghiệp hóa chất đòi hỏi nhà thầu phải có khả năng tính toán chuẩn xác tỷ lệ tải lượng ô nhiễm. Việc thiết kế sai lệch dung tích bể hoặc sai công nghệ hóa lý trong hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày sẽ dẫn đến tình trạng vi sinh vật bị chết hàng loạt bởi dung môi ngành giày.
Với tư cách là tổng thầu EPC uy tín trong lĩnh vực các hệ thống xử lý nước thải, Toàn Á đã triển khai thành công hàng loạt trạm xử lý nước thải cho các nhà máy gia công linh kiện, dệt may và da giày trên toàn quốc.
- Giải pháp tối ưu không gian & chi phí: Đối với lưu lượng 1000m3/tháng, Toàn Á cung cấp giải pháp cụm module hợp khối Compact. Thiết kế này giúp tiết kiệm tối đa quỹ đất của nhà máy, rút ngắn thời gian thi công chỉ còn 1/3 so với xây bể bê tông truyền thống, đồng thời tiết giảm lượng hóa chất và điện năng tiêu thụ hàng tháng.
- Cam kết đồng hành trọn đời dự án: Đội ngũ kỹ sư Toàn Á không chỉ bàn giao công nghệ tự động hóa dễ vận hành, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp hoàn thiện toàn bộ hồ sơ pháp lý môi trường. Chúng tôi bảo hành thiết bị dài hạn và cam kết chất lượng nước đầu ra vượt qua mọi đợt kiểm tra khắt khe của cơ quan ban ngành.
Để bảo vệ môi trường và củng cố uy tín thương hiệu của doanh nghiệp trong mắt đối tác quốc tế, hãy liên hệ ngay với kỹ sư Toàn Á để nhận bản vẽ Layout mặt bằng và dự toán kỹ thuật chi tiết nhất cho hệ thống xử lý nước thải nhà máy sản xuất giày của bạn.
