Xử lý nước thải dệt nhuộm

Ngành công nghiệp dệt có đặc điểm tiêu thụ một lượng lớn nước đầu vào, năng lượng và đồng thời thải ra lượng tương ứng nước thải ra môi trường. Hệ thống xử lý nước thải dệt nhuộm giúp xử lý triệt để các yếu tố ô nhiễm như hóa chất, thuốc nhuộm trong quá trình vận hành.

Các công nghệ xử lý nước thải được kết hợp linh hoạt, tùy chỉnh cho từng nhà máy. Nước sau hệ thống đạt tiêu chuẩn xả thải của nhà nước QCVN 13-MT:2015/BTNMT.

1. Tại sao cần xử lý nước thải dệt nhuộm

Đặc điểm chung của nước thải dệt nhuộm

Quá trình dệt nhuộm (hồ sợi, giũ sợi, tẩy, nhuộm và hoàn tất) là một bước quan trọng trong sản xuất dệt may. Ngành công nghiệp nhuộm dệt tiêu thụ một lượng lớn nước, tạo ra một lượng lớn nước thải tương ứng. Đặc điểm của nước thải dệt nhuộm:

icon Chứa nhiều màu sắc, dư lượng thuốc nhuộm và hóa chất, sol khí.

icon Chứa các sợi nguyên liệu thô: vật liệu từ thực vật (cotton, tơ nhân tạo), từ động vật (len, lụa và lông động vật) và vải tổng hợp (nylon, polyester và acrylic).

icon pH biến đổi rộng.

icon Nhiệt độ nước thải cao.

icon Nồng độ chất rắn lơ lửng (SS), nhu cầu oxy hóa học (COD), nhu cầu oxy sinh hóa (BOD), kim loại, và muối cao.

Theo thống kê, nhu cầu sử dụng nước cho công đoạn nhuộm rất lớn, từ 100-200 m3/tấn vải. Trong đó, có đến 80 đến 90% lượng đó lại quay trở lại thành nước thải. Với nhiều tính chất phức tạp, nước thải dệt nhuộm gây nhiều vấn đề môi trường nghiêm trọng.

Việc xử lý nước thải dệt nhuộm là mối quan tâm về hàng đầu về môi trường. Khi nước thải đi vào nguồn tiếp nhận như: sông, suối sẽ dễ dàng nhận thấy và có khả năng gây hại nghiêm trọng tới đời sống con người, sinh vật thủy sinh.

Nước thải ngành dệt nhuộm rất ô nhiễm
Nước thải ngành dệt nhuộm rất ô nhiễm

Chuyện gì sẽ xảy ra nếu nước thải dệt nhuộm không được xử lý?

Hãy thử tưởng tượng rằng, một nhà máy dệt xả nước thải vào môi trường địa phương mà không xử lý. Nguồn nước thải này sẽ tác động nghiêm trọng đến các vùng nước và đất tự nhiên ở khu vực xung quanh. Nước bốc mùi hôi thối, chuyển màu phẩm nhuộm, nếu ngấm vào nước ngầm ăn uống của con người thì vô cùng nguy hiểm,…

Câu chuyện ở thành phố Pekalongan, Indonesia là một câu chuyện thật đáng suy ngẫm.

Sự cố xảy ra bất ngờ, nhưng không phải lần đầu tiên với những dòng nước lũ ám màu đỏ, xanh, tím ngập tràn trong các ngóc ngách, đường phố tại ngôi làng Jenggot, Indonesia. Màu sắc của chúng được bắt nguồn từ các nhà máy dệt nhuộm tại ngôi làng này.

Nước thải không được xử lý trước khi thải ra khiến các con sông bị biến đổi màu nghiêm trọng. Sau những trận lụt lớn, nước mưa chảy từ các nhà máy nhuộm ra đường phố bị biến màu rất mạnh.

Nước thải dệt nhuôm màu xanh tím tràn ra đường phố
Nước thải dệt nhuôm màu xanh tím tràn ra đường phố

Dù không mong muốn, nhưng nhiều người buộc phải di chuyển bên trong dòng nước ô nhiễm, để tiếp tục nhịp sống hàng ngày. Nước thải màu dệt không chỉ gây mất mỹ quan đô thị, thành phần hóa chất bên trong, cùng phẩm màu gây ra hiện tượng ngứa ngáy cho người dân. Đặc biệt với trẻ em, da mỏng và nhẹ có thể dẫn đến viêm da, nổi mẩn.

Các trường hợp này đã diễn ra nhiều lần, nhưng chưa được chính quyền địa phương giải quyết triệt để. Những trận lũ phía sau sẽ giúp hòa tan, làm loãng và đẩy nước thải dệt nhuộm ra sông ngòi. Trong khi đó, người dân vẫn phải tập sống chung và làm quen với những sự cố không mong muốn này.

Nước thải dệt nhuộm ở thành phố Pekalongan, Indonesia
Nước thải dệt nhuộm ở thành phố Pekalongan, Indonesia

Quả thật, người ta sẽ không thể nhìn thấy hết hậu quả không lường của các sự việc cho đến khi nó diễn ra. Sự việc xảy ra ở Indonesia là một bằng chứng rõ nét cho những hậu quả về môi trường và đời sống sinh hoạt của người dân khu vực.

Đó như một lời cảnh tỉnh cho các doanh nghiệp đang kinh doanh, sản xuất các loại hình dệt nhuộm. Không chỉ có lợi ích kinh tế, bạn cần tìm ra các giải pháp xử lý nước thải dệt nhuộm nhằm phát triển nguồn lợi này một cách bền vững nhất.

2. Các phương pháp xử lý nước thải dệt nhuộm

Với số lượng nhà máy dệt may ngày càng nhiều, cần có các phương pháp hiệu quả và tiên tiến để xử lý nguồn thải này. Một số phương pháp xử lý nước thải dệt nhuộm:

icon Hấp phụ

Là phương pháp được sử dụng phổ biến nhất để loại bỏ chất hữu cơ hòa tan và màu sắc. Một số chất hấp phụ được sử dụng là than hoạt tính, kaolin và silicon. Quá trình này có thể giảm 92.17% màu sắc và 91.15% nồng độ OD.

icon Màng lọc

Là một phương pháp hiệu quả để xử lý nước thải thành nước sinh hoạt. Tùy thuộc vào nhu cầu, yêu cầu của nhà đầu tư, có nhiều lựa chọn khác nhau. Công nghệ màng lọc hiện đại, cao cấp có thể được vận hành dễ dàng và không gây ô nhiễm.

hand Màng thẩm thấu ngược có tỷ lệ lưu giữ cao hơn 90%. Bằng quy trình này, nước thải có thể được khử màu, muối khoáng và các chất hóa học có thể được loại bỏ. 

hand Lọc nano NF được sử dụng để xử lý nước tập trung. Màng lọc nano hấp thụ các hợp chất hữu cơ có trọng lượng phân tử thấp, các ion đơn trị lớn, các ion hóa trị hai, thuốc nhuộm phản ứng thủy phân và thuốc nhuộm. 

hand Siêu lọc UF giúp loại bỏ các phân tử lớn. Nó có thể được sử dụng như một quá trình tiền xử lý màng RO.

hand Vi lọc cũng hoạt động theo cách tương tự như siêu lọc, và chỉ có thể được sử dụng cho tiền xử lý hoặc trong các quy trình kết hợp.

icon Sử dụng ozone

Ozone là một chất oxy hóa mạnh, để khử trùng nước. Ozone hóa phá vỡ các chất tẩy rửa, phenol và các phân tử hữu cơ phức tạp thành các hợp chất đơn giản hơn. Bên cạnh đó, nó cũng được sử dụng để khử mùi và khử màu nước thải từ các ngành công nghiệp.

icon Xử lý sinh học kết hợp hóa lý

Đây là phương pháp phổ biến, hiệu quả cao và có giá thành hợp lý. Với nguyên nhiên liệu đầu vào chứa cả chất hữu cơ (sợi) và chất vô cơ (phẩm màu), giải pháp này giải quyết hiệu quả cả hai.

Hệ thống xử lý nước thải dệt nhuộm
Hệ thống xử lý nước thải dệt nhuộm

3. Quy trình xử lý nước thải dệt nhuộm

Sau đây, chúng tôi xin giới thiệu một quy trình xử lý nước thải dệt nhuộm điển hình. Nước thải đầu ra đạt QCVN 13:2008/BTNMT – Nước thải công nghiệp dệt may.

icon Bể thu gom

Nước thải từ các phân xưởng sản xuất, đường dẫn nước mưa, nước ăn uống, vệ sinh theo hệ thống mương dẫn nội bộ đi về bể gom. Trước khi vào bể, nước thải qua song chắn rác thô để ngăn cản các rác, cành cản, xơ vải kích thước lớn đi vào bể.

icon Bể điều hòa

Để đảm bảo cho các khâu xử lý hóa sinh học phía sau, nước thải cần được kiểm soát và cân bằng pH tại bể điều hòa. Tại đây, có máy định lượng lượng hóa chất để đảm bảo nước thải được đưa về mức pH trung tính. Cùng với đó bể giúp điều chỉnh lưu lượng, và nồng độ chất ô nhiễm bằng hệ thống máy khuấy chìm.

icon Bể keo tụ, tạo bông

Sử dụng hóa chất PAC để hòa trộn các chất với nước thải. Sử dụng hóa chất kích thích quá trình tạo ra bông cặn, các bông cặn kết hợp với nhau, có trọng lượng lớn hơn và dễ dàng lắng.

icon Bể lắng 1

Các cặn sinh ra trong quá trình keo tụ tạo bông sẽ được loại bỏ tại bể lắng 1. Phần bùn lắng sẽ được hút bỏ định kì.

icon Bể Aerotank

Bể Aerotank hay bể sinh học hiếu khí. Tại đây, các vi sinh vật hiếu khí sẽ phân giải chất hữu cơ trong nước thải thành các chất vô cơ đơn giản. Qúa trình này hiệu quả giảm tới 90 – 95% BOD và COD.

icon Bể lắng 2

Quá trình tách bùn và nước thải tiếp tục diễn ra sau khi nước thải được xử lý sinh học. Bùn tại các bể lắng được nén lại nhằm giảm thể tích, từ đó chuyển sang bãi rác để chôn lấp.

icon Bể khử trùng

Nước qua bể khử trùng được hòa trộn với dung dịch Chlorin hoặc Ozone. Sau thời gian lưu nhất định giúp loại bỏ các vi khuẩn, vi rút gây bệnh trong nước.

xử lý nước thải công nghiệp
Sơ đồ quy trình xử lý nước thải dệt nhuộm

Trong quá trình xử lý, cần chú ý theo dõi và so sánh các thông số này với nồng độ tiêu chuẩn trước khi xả nước thải. Việc phát hiện sớm những sai sót, sẽ giúp bảo vệ hệ thống xử lý nước thải dệt nhuộm và đảm bảo chất lượng nước.

Việc xử lý nước thải ngành dệt nhuộm là cần thiết để bảo vệ hệ sinh thái. Công ty Cổ phần công nghệ môi trường Toàn Á chuyên xử lý nước thải dệt nhuộm. Chúng tôi sẽ thiết lập quy trình công công nghệ phù hợp dựa trên loại vải công ty sản xuất, thời gian nhuộm, khối lượng nước thải, nhiệt độ nước thải…

Thong Bao Lam Viec Online Toan A