Asen và cách xử lý cho nguồn nước nhiễm Asen


1. Asen là gì?

Asen (hay còn gọi là thạch tín) là một nguyên tố có màu xám bạc và rất độc khi ở dạng hợp chất. Trong tự nhiên, Asen nằm ở lớp trầm tích của vỏ trái đất, thông qua các quá trình thủy địa hóa và sinh địa hóa, các điều kiện địa chất thủy văn mà Asen có thể xâm nhập vào môi trường nước. Do vậy, nó thường có mặt trong các tầng nước ngầm và nước bề mặt.

Tại Việt Nam, ô nhiễm Asen đã được nhắc đến rất nhiều. Theo đánh giá của WHO, khoảng trên 15 triệu người Việt Nam (gần 1/5 dân số) có thể phải đối mặt với nguy cơ tiềm tàng về nhiễm độc asen do sử dụng các nguồn nước ô nhiễm không được xử lý triệt để. Mức độ ô nhiễm đặc biệt cao ở các tỉnh Hà Nam, Hà Nội, Hưng Yên, Hà Nội, Vĩnh Phúc, Long An, Đồng Tháp, An Giang và Kiên Giang…

Nguồn nước chứa Asen

Theo PGS.TS.BS Nguyễn Huy Nga, Cục trưởng Cục Quản lý môi trường y tế, Bộ Y tế: “Asen là một chất độc, độc gấp 4 lần thủy ngân. Cơ quan nghiên cứu ung thư quốc tế (IARC) và liên minh Châu Âu (EU) công nhận là các chất gây ung thư nhóm 1”.

Do đó, việc loại bỏ asen và các kim loại nặng trong nước ăn uống trở thành nhu cầu cấp thiết, đòi hỏi phải có một giải pháp về công nghệ có hiệu quả, phù hợp với thực tiễn của Việt Nam và có tính khả thi cao.

2. Tác hại của Asen

Asen rất độc và hại cho cơ thể con người, chỉ cần tiêu thụ một lượng bằng nửa hạt ngô là đã cũng có nguy cơ dẫn đến tử vong. Việc hấp thụ Asen lâu dài ảnh hưởng đến một loạt các cơ quan và hệ thống trong cơ thể bao gồm:

– Da

– Hệ thần kinh

– Hệ hô hấp

– Hệ tim mạch

– Gan, thận, bàng quang và tuyến tiền liệt

– Hệ thống miễn dịch

– Hệ thống nội tiết

– Quá trình phát triển

Tác hại của Asen

Biểu hiện của ngộ độ Asen rất đa dạng, chúng tích tụ dần trong cơ thể và gây ra những thay đổi, biến chứng trong các cơ quan theo giai đoạn thời gian, và tùy theo mức độ tích tụ trong cơ thể mà thời gian có thể đến chậm hơn hoặc nhanh hơn. Đặc biệt, Asen không có mùi vị, nên rất khó bị phát hiện thông thường và chỉ khi xuất hiện các triệu chứng lạ như da bị sừng hóa và đổi màu, đau dạ dày, buồn nôn, tiêu chảy, tê tay và chân, mắt kém. Ngoài ra, tiếp xúc lâu dài với asen có thể có các triệu chứng mãn tính hơn.

Ngoài ra, Asen trong nước ngầm còn ảnh hưởng đối với thực vật như một chất ngăn cản quá trình trao đổi chất, làm giảm năng suất cây trồng khi sử dụng để tưới tiêu.

Theo quy định, hàm lượng asen trong nước sinh hoạt phải < 0,01 mg/l mới là đạt yêu cầu an toàn sức khỏe.

2. Cách xử lý nguồn nước nhiễm Asen

Với những lo ngại về sức khỏe như vậy, mọi người thường tự hỏi làm thế nào để loại bỏ Asen khỏi nước và chắc chắn một bộ lọc thông thường không thể làm sạch được nguồn nước. Các biện pháp đun sôi hoặc khử bằng Clo cũng không thể loại bỏ được Asen.

3.1. Công nghệ lọc RO

Đây được coi là giải pháp tốt nhất để lọc loại bỏ Asen cũng như lọc sạch nước. Không chỉ ngừng lại ở việc loại bỏ Asen, hệ thống RO còn có thể loại bỏ gần như hoàn toàn: vi trùng và vi rút rồi các loại ký sinh trùng, chất hữu cơ, vô cơ… Công nghệ RO – thẩm thấu ngược là một quá trình buộc nước qua màng bán thấm dưới áp lực, đồng thời các chất ô nhiễm bị loại bỏ cho nguồn nước uống tinh khiết và lành mạnh hơn. Mặc dù các hệ thống thẩm thấu ngược có hiệu quả trong việc loại bỏ asen cũng như chì, thuốc trừ sâu…, màng RO cũng cần bảo trì thường xuyên để đảm bảo việc xử lý hoạt động bình thường trong thời gian dài. Điều đáng lưu ý nhất là nước này có thể uống ngay mà không cần đun sôi lại.

Hệ thống RO dân dụng

3.2. Bộ lọc chuyên dụng

Loại cột lọc chuyên dùng để lọc Asen, kim loại nặng và các chất vô cơ thường sẽ có lõi chứa các vật liệu lọc như: cát mịn, cát vàng, cát thủy tinh, bột sắt, hạt folic (hỗn hợp của oxit sắt và MnO2 chuyên dùng để lọc Asen), đá ong, sỏi. Bên cạnh khả năng lọc kim loại nặng, loại cột lọc này cũng kiêm luôn chức năng lọc cơ học, giúp loại các cặn bẩn, chất không tan trong nước.

Trong trường hợp lọc nước giếng khoan, các gia đình có thể đưa nước qua bể lọc cát đầu tiên, đây là phương pháp lọc giá thành rẻ nhưng có khả năng loại bỏ nước nhiễm Asen và kim loại nặng có nồng độ gấp khoảng 20 lần quy chuẩn giảm xuống 4-5 lần, nguồn nước này tiếp tục được đưa qua cột lọc chuyên dụng cho Asen và kim loại nặng thì sẽ không còn vượt ngưỡng.

Để xử lý các chất tan trong nước, các chất gây màu, mùi, chất hữu cơ (trong đó có cả các chất trong dầu thải như Styren, Benzen, Toluen…) và diệt khuẩn, cần lắp thêm một cột lọc than hoạt tính để hấp phụ các tác nhân kể trên.

Cột lọc chuyên dùng lọc Asen

BÀI VIẾT LIÊN QUAN:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *